Түркістан облысы соңғы жылдары индустриялық даму мен агроөнеркәсіптік өндірісті қатар өркендетіп, еліміздің экономикалық өсім нүктелерінің біріне айналып келеді. Өңірде жүзеге асырылып жатқан ауқымды инвестициялық жобалар жаңа өндірістердің ашылуына жол ашып қана қоймай, ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу арқылы қосылған құны жоғары тауарлар шығаруға мүмкіндік беруде. Осындай стратегиялық маңызы зор жобалардың бірі – Шардара ауданындағы индустриалды аймақта бой көтеріп жатқан «Казкрахмал» крахмал-сірне зауыты.
Бұл кәсіпорын Түркістан облысының индустриялық және аграрлық әлеуетін ұштастырып, өңір экономикасының жаңа драйверіне айналуға бағытталған ірі өндірістік жоба саналады. Ауыл шаруашылығы өнімдерін шикізат күйінде сатудан дайын өнім шығаруға көшу – бүгінгі күннің басты талаптарының бірі. Ал «Казкрахмал» зауыты дәл осы міндетті жүзеге асыруға мүмкіндік беретін маңызды бастама ретінде бағалануда.
Қазіргі таңда кәсіпорын аумағында шикізатты қабылдау, кептіру және сақтау кешендері толық іске қосылған. Сонымен қатар өндірістік желілерді орнату, технологиялық жабдықтарды іске қосу және қалдықсыз өндіріс жүйесін енгізу бағытындағы жұмыстар қарқынды жүргізілуде. Заманауи технологияларға негізделген зауыт іске қосылған кезде ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеудің жаңа мәдениетін қалыптастырып, өңірдің өндірістік мүмкіндігін айтарлықтай арттырмақ.
Жобаның басты ерекшелігі – жүгеріні терең өңдеу технологиясының енгізілуі. Өндіріс барысында тек генетикалық түрлендірілмеген табиғи жүгері пайдаланылатын болады. Бұл өз кезегінде шығарылатын өнімдердің сапасын арттырып, халықаралық нарықтағы бәсекеге қабілеттілігін күшейтеді.
Зауытта жүгеріден 20-дан астам түрлі өнім өндіру жоспарланған. Атап айтқанда, жоғары сұранысқа ие крахмал, сірне, тағамдық глюкоза, мальтоза шәрбаты, жүгері майы, глютен, кебек және түйіршіктелген құрамажем секілді өнімдер шығарылады. Бұл өнімдердің басым бөлігі тамақ өнеркәсібінде, мал шаруашылығында, фармацевтика саласында және басқа да өндіріс бағыттарында кеңінен қолданылады.
Биыл толық іске қосылуы жоспарланған кәсіпорын жүгеріні терең өңдеу бағытындағы Қазақстандағы ең ірі өнеркәсіптік жобалардың бірі болмақ. Жоба толық жүзеге асқан кезде зауыт жылына 150 мың тонна жүгері өңдеп, 26 түрлі дайын өнім шығаруға мүмкіндік алады. Бұл көрсеткіш өңірдің ғана емес, тұтас елдің агроөнеркәсіптік кешеніндегі маңызды жетістікке айналады.
Аталған жоба ауыл шаруашылығы саласының дамуына тың серпін береді. Өйткені бүгінгі таңда әлемдік нарықта шикізаттан гөрі дайын өнімнің құны әлдеқайда жоғары. Сондықтан жүгеріні өңдеудің терең технологияларын енгізу арқылы қосылған құн көлемі бірнеше есе артады. Бұл өз кезегінде шаруалардың табысын көбейтіп, өңір экономикасының тиімділігін арттыруға ықпал етеді.
Жобаның жалпы инвестициялық құны 35 миллиард теңгені құрайды. Мұндай көлемдегі инвестиция Түркістан облысының өндірістік әлеуетіне деген сенімнің жоғары екенін көрсетеді. Сонымен қатар бұл жоба жаңа жұмыс орындарын ашуға, кәсіби мамандар даярлауға және өндірістік инфрақұрылымды дамытуға да мүмкіндік береді.
Кәсіпорын өнімдері тек ішкі нарықтың қажеттілігін қамтамасыз етіп қана қоймай, шетелдік нарықтарға да экспортталмақ. Сарапшылардың пікірінше, зауыт өнімдеріне Азия мен Еуропа елдерінде жоғары сұраныс қалыптасады. Бұл Қазақстанның экспорттық әлеуетін арттырып, халықаралық нарықтағы позициясын нығайтуға мүмкіндік береді.
«Казкрахмал» жобасының тағы бір маңызды қыры – оның Орталық Азиядағы жүгеріні терең өңдеу саласындағы ең ірі өндірістердің біріне айналу перспективасы. Кәсіпорын толық қуатына шыққаннан кейін өндірістік көлемін кезең-кезеңімен ұлғайтып, болашақта жылына 300 мың тонна жүгері өңдеуге мүмкіндік алады. Бұл көрсеткіш өңірдегі өнеркәсіп өндірісінің көлемін едәуір арттырады.
Сонымен қатар компания әлемнің 100-ден астам серіктесімен тұрақты іскерлік байланыс орнатуды жоспарлап отыр. Бұл халықаралық ынтымақтастықты кеңейтіп қана қоймай, Қазақстанда өндірілген өнімдердің жаһандық нарыққа шығуына жол ашады.
Шардара ауданында жүзеге асырылып жатқан бұл жоба – Түркістан облысының индустриялық дамуындағы жаңа белес. Заманауи технологиялар, ірі инвестициялар және жоғары өндірістік қуаттың үйлесуі нәтижесінде өңір экономикасы жаңа серпін алып, ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеу бағытында еліміздің жетекші орталықтарының біріне айналмақ.
Бүгінде «Казкрахмал» зауытының құрылысы тек жаңа кәсіпорын салу ғана емес, ол – Қазақстанның агроөнеркәсіптік кешенін жаңғыртуға, экспорттық мүмкіндіктерін кеңейтуге және ұлттық экономиканың бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталған стратегиялық қадам. Алдағы уақытта бұл өндіріс орны Түркістан өңірінің ғана емес, бүкіл Орталық Азияның маңызды өнеркәсіптік нысандарының біріне айналатыны сөзсіз.
