Көктем келісімен Мақтаарал даласы қайтадан еңбек дүбіріне бөленді. Жер-ананың тоңы жібіп, тіршілік жаңарған шақта аудан диқандары да маңдай термен жердің ырысын арттыруға кірісті. Биыл Түркістан облысының Мақтаарал ауданында көктемгі дала жұмыстары жоғары қарқынмен жүргізіліп, ақ алтын саналатын мақта дақылын егу науқаны басталды.
Мақтаарал — еліміздегі мақта шаруашылығының негізгі орталықтарының бірі. Мұнда әр гектар жердің қадірі ерекше. Себебі аудан халқының тұрмыс-тіршілігі мен әл-ауқаты көбіне жерден алынатын өнімге тікелей байланысты. Сондықтан көктемгі егіс науқаны — шаруалар үшін аса жауапты кезең.
Қазіргі таңда аудан бойынша 1494 гектар алқапқа мақта шиті себілген. Жалпы Мақтаарал ауданында 60 мың гектардан астам егістік жер бар болса, соның басым бөлігі мақта шаруашылығына бағытталған. Биыл да шаруалар егіс жұмыстарына ерте қамданып, алқаптарды агротехникалық талаптарға сай дайындаған.
Бүгінгі күнге дейін 20 мың гектарға жуық жер тырмаланып, 14 мың гектар алқап шыжылданған. Бұл — топырақ құрылымын жақсартып, ылғалды сақтау мен егіс сапасын арттыруға бағытталған маңызды жұмыстардың бірі. Мамандардың айтуынша, дайындық жұмыстары толық аяқталған алқаптар мақта егуге толық әзір.
Ауа райының қолайлы болуы да диқандардың жұмысын жандандыра түскен. Күннің жылуы мен топырақтағы ылғал мөлшерінің қалыпты деңгейде болуы мақта тұқымының уақытылы әрі сапалы көктеп шығуына оң әсер етпек. Сондықтан алдағы күндері егіс жұмыстарының қарқыны бұдан да күшейеді деп күтілуде.
Бүгінде аудан шаруалары тек дәстүрлі әдістермен шектеліп қалмай, заманауи агротехнологияларды кеңінен енгізуге ден қойып отыр. Бұл бағыттағы озық тәжірибелердің бірі — А.Қалыбеков ауылдық округіндегі «Қалдан» шаруа қожалығы қолданып жатқан қос жүйек технологиясы.
Шаруа қожалығының басшысы Асылхан Қасымбеков биыл 40 гектар жерге мақтаны дәл осы жаңа тәсілмен егуде. Оның айтуынша, жаңа технология өнім көлемін арттырып қана қоймай, су мен тыңайтқышты үнемдеуге де мүмкіндік береді.
Қос жүйек технологиясының ерекшелігі — мақта қатарларының арнайы ғылыми тәсілмен орналастырылуында. Бұл жүйеде қос жүйектің арасы 6 сантиметрді, ал қатар аралығы 90 сантиметрді құрайды. Мұндай әдіс өсімдіктің жарық пен ылғалды тиімді пайдалануына жағдай жасап, өнім сапасын жақсартады.
Дәстүрлі тәсіл бойынша бір гектар жерге шамамен 25 келі мақта шиті себілсе, жаңа технология арқылы бұл көрсеткіш 40 келіге дейін артып отыр. Мамандардың пікірінше, мұндай тәсіл өнімділікті екі есеге дейін көбейтуге мүмкіндік береді.
Ең бастысы — бұл технология су ресурстарын тиімді пайдалануға жол ашады. Су тапшылығы өзекті мәселеге айналған қазіргі кезеңде мұндай үнемді тәсілдердің маңызы зор. Сонымен қатар тыңайтқыштардың да тиімді жұмсалуы шаруалардың шығынын азайтып, табысын арттыруға ықпал етуде.
Асылхан Қасымбеков өз тәжірибесін басқа шаруалармен де бөлісіп келеді. Бұл — ауыл шаруашылығында жаңашылдықтың кең таралуына және аграрлық саланың дамуына үлкен серпін беретін игі қадам.
Мақтаарал диқандары мақта егумен ғана шектеліп отырған жоқ. Ауданда егіс алқаптарын әртараптандыру жұмыстары да жүйелі жүргізілуде. Қазіргі таңда 571 гектарға қырыққабат, 640 гектарға дәнді-бұршақты дақылдар, 610 гектарға жүгері мен арпа, 30 гектарға маш, 95 гектарға сүрлемдік жүгері егілген. Сонымен қатар 4947 гектар алқапқа бақша дақылдары орналастырылған.
Бұл — ауданның аграрлық әлеуетін арттырып қана қоймай, нарықты түрлі ауыл шаруашылығы өнімдерімен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Әсіресе, көкөніс пен бақша өнімдерінің көлемін арттыру ішкі нарықтағы тұрақтылықты сақтауға оң әсер етуде.
Жалпы, Мақтаарал ауданында көктемгі дала жұмыстары белгіленген агротехникалық талаптарға сай әрі жоғары ұйымдасқан деңгейде жүргізілуде. Жаңа технологияларды енгізу, су үнемдеу тәсілдерін қолдану және егіс алқаптарын әртараптандыру — ауданның ауыл шаруашылығы саласын жаңа деңгейге көтеруге бағытталған маңызды қадамдар.
Ақ алтынға үміт артқан Мақтаарал диқандары биыл да мол өнім алуға ниетті. Жердің бабын тауып, еңбектің қадірін білген шаруалардың тынымсыз тірлігі — ел берекесінің бастауы. Дала төсіндегі әрбір дән мен әрбір көшет — еңбек пен үміттің жемісі.
